ورگ

گيلکؤن ٚ أدبیات ؤ فرهنگ ؤ غىره (۲۰۰۵ تايسه)

  • همیشه معنا و مفهوم کلمهٔ گبر که در بین گیلکی‌زبانان هم مثل فارسی‌زبانان رایج بوده و مخصوصا بین جویندگان گنج و زیرخاکی پرکاربرده، برام سؤال بود.مشغول خوندن کتاب باستان‌شناسی تقلب و رنج‌های بشری بودم که به این پاراگراف برخوردم:

    … ويشته بۊخؤنين

  • «شئر»؛ لأنگستن هيۊز

    مي دۊست-ه دۊس دأشتم.اۊ مأ بنأ بۊشؤ.گۊته نشأنه هيچ چي دئه.شئر سر هأنه،مئرمئري*، هۊجۊر کي سرأگيته،-مي دۊست-ه دۊس دأشتم. *مئرمئري: ملایم و کم‌شيب. زميني که کم‌شيب ؤ ملايمه. مئرمئري شؤن: راه‌نوردی آهسته و نرم‌نرم.شئر ٚ سربس: Biblioklept »»‌ از وبلاگ ورگ و پروژه‌های گیلکی حمایت مالی کنید (فيلترشکن ٚ لازمه).

    … ويشته بۊخؤنين

  • اي رۊزؤن…

    اي رۊزؤن ئره نيويشتن مئبه عجيب ٚ غريبه. اي همه سال اينترنت ٚ مئن نيويشته‌درم هرگي اي جۊر تجرۊبه ندأشتم. ايتؤ کي اي وبلاگ دۊنىا ادمؤن ئبه دسبرس نبي ؤ دئه «اينترنت» ٚ مئن دننئه‌بي ؤ خالي جؤمۊري اسلامي مللي لابدؤن ٚ سر دسبرس ببي!سالؤن ٚ پيش تصميم بىته‌بۊم مي اطلاعات ؤ بنويشتأن ؤ مي

    … ويشته بۊخؤنين

  • ماهیگیران ايران در قتلگاه

    اين مقاله از هفته‌نامهٔ فردوسی (۱۸ آذر ۱۳۳۷) بازنشر ميشود. هدف از بازنشر اين مقاله اين است که به جاي تصاوير متوهمانهٔ تونل زماني، درک عميقتري از تاريخ اقليمي منطقه و ريشه های مشکلات زيست محيطي و معيشتي خود به دست آوريم و نسبت به شکل بهره‌برداري سودمحور از طبيعت هوشيارتر شويم.از تمام انزلی‌چی‌های قدیمي

    … ويشته بۊخؤنين

  • این متن گزارشی است که در ۲۷ آبان ۱۳۳۷ در هفته‌نامهٔ فردوسی منتشر شد. یعنی چند سالی پس از کودتای ۲۸ مرداد و بازگشت شاه از فرار و سرکوب تمام احزاب و عقايد و در دورانی که آمریکایی‌ها به‌طور تمام و کمال در عرصه‌های مدیریتی و مشورتی کشوری و لشکری ایران حضور و نظارت داشتند.هفته‌نامهٔ

    … ويشته بۊخؤنين

  • یادداشتی بر داستان نامه

    ىکته نققاشي گؤىا جي

    «نامه» عنوان داستانی است گیلکی از امین حسن‌پور که در روساخت به بررسی معضلات چاپ و نشر می پردازد و با زیرساخت حجیم و چند بعدی خود، تعاریف معمول و مسبوق داستان بلند و کوتاه را دچار چالش می‌کند.تک‌گویی کنایه آمیز و ناگزیر «نامه» فضای اجرایی محتوا را مستعد مفهومی می‌کند که «نامه» برای تبیین

    … ويشته بۊخؤنين

  • نامه

    ىکته نققاشي گؤىا جي

    »» این داستان را از اینجا بشنوید.»» ترجمهٔ این داستان را به فارسی در اینجا بخوانید.»»‌ از وبلاگ ورگ و پروژه‌های گیلکی حمایت مالی کنید. اقای ˇ بررس ˇ عزیز! سلام. بخشنین مأ أگه شمه-ره ایتؤ خطاب کؤنم أمما چۊن هرچي شیمئه نامه-أ جیر ؤ جؤر بۊدم شیمه نؤم-ه نیأتم، بۊتم بئتره هۊ عؤنوان أجي

    … ويشته بۊخؤنين

  • ىکته نققاشي گؤىا جي

    »» این داستان را از اینجا بشنوید.»» نسخهٔ اصلی به زبان گیلکی را در اینجا بخوانید.»»‌ از وبلاگ ورگ و پروژه‌های گیلکی حمایت مالی کنید. مترجم: ن. ن. ر آقای بررس عزیز! سلام. باید ببخشید اگر شما را اینطور خطاب می‌کنم. اما چون هر چه نامه‌تان را زیر و رو کردم، اسمی از شما پیدا

    … ويشته بۊخؤنين

  • گاه دیده می‌شود که برای توجیه و زیباسازی ناسیونالیسم (ملی‌گرایی) به معنای لغوی آن استناد می‌کنند. این نادرست‌ترین شکل مواجهه و داوری دربارهٔ یک مکتب یا گروه یا طرزفکر است. آنچه که شایسته توجه است، رفتارهای عملی و موضع‌گیری‌ها است و نه معانی لغوی و شعارهای ظاهرسازانه. هیچ مکتب و مرام و دسته‌ای در دنیا

    … ويشته بۊخؤنين

  • نکته‌هایی دربارهٔ نهضت جنگل

    رسول مهربان

    یک کتاب خوب و خواندنی شناختی دقیق و علمی از جنبش جنگل، مجموعه مقالات رسول مهربان با عنوان «نکته‌هایی دربارهٔ نهضت جنگل»‌ است که سالها پیش در مجلهٔ چیستا چاپ شده و اکنون به همت دکتر مسعود جوزی در کانال جنگل به صورت یک فایل پی‌دی‌اف کلی و به شکل یک کتاب گردآمده و برای

    … ويشته بۊخؤنين

  • دس‌ويته خؤنه

    دس ويته خؤنه

    این دومین باره که -از روی ضرورت- دست به چنین کاری میزنم و چیزی شبیه فیلم مستند آماتوری منتشر میکنم. اولین بار فیلمی بود از نخستین نوروزبل پس از دهه‌ها خاموشی و این یکی ثبت یک تجربهٔ حسی-جسمی-سازه‌ای از بقایای خونه‌ایه که بخش مهمی از کودکی‌م اونجا گذشته و پس از مهاجرت پدربزرگ و مادربزرگ

    … ويشته بۊخؤنين

  • ۱. تلگرام ٚ مئن اي کنال-ه پى بگيرين تا هم ورگ ٚ تازه مطالب ٚ جي خبردار ببين ؤ هم گاگلف مي دس‌دؤجئه مۊزيک ؤ فيلم ؤ وؤت-ه أگه دۊس دأشتين سياحت بکۊنين. 👈 @gilakimind ۲. ىا تينين ورگ ٚ RSS ىا ورگ ٚ کامنتؤن ٚ RSS جي کارأکشين ؤ اۊن-ه شيمه فيدخؤن ٚ مئن

    … ويشته بۊخؤنين

  • آذربایجان، اران و استالین

    متداول است که گفته می‌شود «استالین نام آذربایجان را بر روی کشوری نهاد که قبلاً اران نامیده می‌شد». این سخن نادرستی است که از فرط تکرار شبیه به واقعیت شده است. نام «اَرّان» که به شکل‌های گوناگون دیگری همچون «اَران/ آران/ الران/ رانی/ آلبانیا/ اُلوان/ اُغوان» در متون تاریخی ضبط شده، نه نام یک کشور

    … ويشته بۊخؤنين

  • در زمانهٔ ما که رسانه‌های تکصدا و منفرد گسترش یافته، با وجود هزاران خوبی و منفعتي که اين گسترش داشته، بدی‌هایي هم داشته از جمله پراکندگی بحثها و دشوار شدن گفتگوهای دقیق و انتقادی و علمی مکتوب که پایه و اساس فرایندهای پژوهشی باشد و نه ابزار تبلیغات و جدالهای روزمرهٔ شفاهی شبه‌مکتوب که در

    … ويشته بۊخؤنين

  • توضیح ورگ: از کودکی با خواندن و متن و کتاب همدم بودم و شانس آشنایی با شاهنامه را هم داشتم و بعدها همیشه برایم سوال بود که چنین کتاب خوبی چرا مدافعانی اینچنین کف به دهان آورده و اغلب لمپن یا گاه امنیتی دارد؟ چرا کسانی که برای شاهنامه (یک کتاب است) و یا شاید

    … ويشته بۊخؤنين

  • تحریف در شاهنامهٔ فردوسی (طی دوران پهلوی)

    تحریف شاهنامه و بدل کردن آن به حربه ای در نبرد ایدئولوژیک، به شکل کنونی آن، از زمان روی کار آمدن سلسلهٔ پهلوی آغاز شد و ادامه پیدا کرد. برای بررسی این موضوع باید نگاه کوتاهی به اوضاع ایران در آغاز سلطنت پهلوی و نیازهای تبلیغاتی این سلسله بیاندازیم. کودتای سوم اسفند نقطهٔ پایانی بود

    … ويشته بۊخؤنين

  • چئل ساله مردأکؤن

    چئل ساله مردأکؤنامۊجنن ارؤم دزنناۊ اۊتاق ٚ در-ه کيدئه نخأ اۊن-ه وگردن. سردي دگردي سر-نفس تازه‌کأدۊبؤاۊن-ه حس کؤنن کي-ايشؤن-ه جيرأوؤزنه خۊدي کشتي عرشه سرهرجۊرکي ارؤمٚى کؤل بزنه. اىنه جلفي دلهدۊمرته وأبئننوچه ديم-ه کي تمرين کأدره دبستن ئبهايواشی، پئر ٚ کراوات-ه، پئر ٚ ديمصابۊن‌کف ٚ راز ٚ جي حلئه گرمه.دئه ألنی خۊشؤن ويشته پئرن تا پسر.ىکچي

    … ويشته بۊخؤنين

  • مهاجرت آریاییان فرضیه‌ای مبهم است که از سده نوزدهم میلادی مطرح گردیده و تاکنون به‌رغم تکرار فراوان به اثبات نرسیده است. به موجب این فرضیه، مردمان امروزی ایران بازماندگان آریاییانی هستند که از سرزمین‌های دوردستِ شمالی به سوی جنوب و سرزمین فعلی ایران کوچ کرده‌اند و مردمان بومی و تمدن‌های این سرزمین را از بین

    … ويشته بۊخؤنين

  • وٚرگ بيس ساله بۊبؤ!

    دۊ رۊز پيش (نؤرۊز ما ۱۴، ۳۰ مرداد، ۲۱ اۊت) اي وبلاگ بيس ساله بۊبؤ. بيس سال پيش (۲۰۰۵ اۊت ۲۱) ائره مي کار-ه سرأگيتم ؤ خئلي قصصأن ؤ خئلي کارؤن ؤ خئلي دۊستيئن هي وبلاگ ٚ مئن ؤ هي وبلاگ ٚ جي سرأگيته. بسچي گه اعصاب خؤردي ؤ دۊشمندي ؤ دردٚسر أن کم نبۊ.

    … ويشته بۊخؤنين

  • انسان ؤ نفسدارچي

    عطاک-ه کشأگينم گاز گینم این-ه گۊنم: رئه کمته شيطؤني بکۊن بئه بنيش أمئه ورجه مؤستند نيگا بکۊن یک چي یاد بگير! شيمه «جۊر» نخأنه ادمؤن ٚ مۊرسؤن پیشرفت بکۊنه؟ هأگرش ٚ مئن نخأنين پيش بشين؟عطا اؤجا دئنه: پيچأن لازم ندأنن ايتؤ پیش بۊشۊن. أمه أمئه چم ٚ رچگي-ئه هيتؤ خۊش دأنيم. شمه أگه مریخ أن

    … ويشته بۊخؤنين

  • برای اینکه از نگاه محمدرضا پهلوی (آخرین پادشاه ایران) به مردم گیلان و همچنین شخصیت و اخلاق این پادشاه درکی دقیقتر داشته باشیم، بد نیست نگاهی به این بخش از خاطرات علم بیاندازیم.در این تکه از خاطرات که شاه ایران دوباره طبق معمول مشغول نصیحت و ارائهٔ روش مدیریت به کشورهای جهان بود، یک جوک

    … ويشته بۊخؤنين

  • هاگاکۊره (葉隱)

    هاگاکۊره ىعني ولگؤن ٚ مئن دخۊته ىا دخۊته ولگؤن. ىکته کتاب ٚ نؤمه کي أول دفأ بمرده مرد ٚ فيلم ٚ مئن اين ٚ همرأ اشنا بۊبؤم. (اي فيلم أجي أم شاىد ىک دفأ بنويشتم. خئلي اي فيلم-ه خۊش دأنم ؤ نۊدؤنم چن دفأ اين-ه بنيشته دأنم!)هاگاکۊره کتاب ٚ مئن، اراده ؤ خاستن ٚ گبه.

    … ويشته بۊخؤنين

  • الف: مأ فشکسه، یته لیوؤن اؤ مأ هأدي. خفه بؤدرم… [الف خؤسن کؤنه] ب: فشکسه؟ شمه مگه نگۊنين فچکسه؟ الف: نأ نگۊنيم… [الف بدته خؤسن کؤنه] مأ اؤ هأدي… مأ فشکسه… ب: عجیبه! تۊ مگه جؤر دم ٚ جير محلله شي ني؟ چۊتؤ گۊني فشکسه نگۊني فچکسه؟ [الف رۊ کؤنه ج ٚ طرف کي شاىد

    … ويشته بۊخؤنين

  • گيل ٚ حکمت

    تي رفئق-ه سۊ جا بشناس؛ سفر ٚ مئن، سفره سر، اين ٚ جٚفتگيري زمت.

    … ويشته بۊخؤنين

  • The

    دؤنش ٚ ته تازه خؤرمه، هۊنر ٚ ته کؤنه.

    … ويشته بۊخؤنين

  • اکسفؤرد بيس ساله کي هر سال ىکته واجه-أ سال ٚ واجه وادؤنئنه (اعلام کؤنه). اي واجأن (کلمأن) تينن قديمي أن بۊبۊۊن ولي خأن اۊ سال ٚ حال ؤ هوا ؤ بگۊبشتؤؤن-ه بدأره.۲۰۲۴ سال ٚ واجه بۊبؤ «Brain Rot» کي مغز ٚ پيسسن ؤ بپيسسه مغز معني دئنه. اي واجه ۱۹ قرن ٚ شئه ولي هندئه

    … ويشته بۊخؤنين

  • الامۊت ؤ الٚمۊت

    احمدرضا قائم‌مقامی خۊش ٚ ىکته وأنيويسؤن ٚ مئن بنويشته دأنه کي: از لغاتی که لغت نیستند: آموتالموت را مخصوصاً نویسندگان اهل جبال مانند زکریای قزوینی و حمد مستوفی مرکب از دو جزء آله به معنای «عقاب» و آموت به معنای «آموخته» تصور کرده‌اند. آموت صفت مفعولی است معادل آموختهٔ فارسی که در آن لهجات استعمال

    … ويشته بۊخؤنين

  • گویا قراره مجلهٔ بخارا در سری شبهای بخارا، شبی رو هم به بزرگداشت خوانندهٔ بزرگ گیلک احمد عاشورپور اختصاص بده و از من هم خواسته شده اونجا در حد پونزده دقیقه حرف بزنم. این برنامه شنبه بیستم بهمن ساعت ۱۷ در فرهنگسرای نیاوران برگزار میشه و امیدوارم دوستان و همراهان ساکن تهران رو ببینم و

    … ويشته بۊخؤنين

  • پس بۊبؤ چن ته؟

    گۊتن بگۊبشتؤ ؤ گب زئن ؤ دايالؤگ بئترين کاره؛ ولي هرچي ويشته دۊنىا ادمؤن ٚ حال ٚرۊز ٚ مئن دئيق بنم فأمنم کي جامعه مئن، گبزني ؤ بگۊبشتؤ بکت، دۊ ته دئه راه دأنيم: ىکته تامزني، ىکته ني خۊ کار-ه گۊدن ؤ عمل. همه ته جي ويشته هي اخري همرأ شأنه ادمؤن-ه هاوجيرانئن [قانع گۊدن].

    … ويشته بۊخؤنين

  • «اين أن پيپ نئه!»

    … ويشته بۊخؤنين

  • چل سالگي

    هي ته هۊني نيم کي بيم فرامرزٚی جؤن.

    … ويشته بۊخؤنين

  • المؤني يدؤلؤژي!

    ایدئولوژی آلمانی، کارل مارکس، فارسي وگردؤن: زوبین

    … ويشته بۊخؤنين

  • ناسۊناليسم

    ناسۊناليسم ادمؤن-ه کۊل ٚمغز چأکؤنه.

    … ويشته بۊخؤنين

  • ساعدي VS ساواکي

    اي رۊزؤن دۊ جۊر ایراني دأنیم؛ یا ایران‌ستیز یا ایراني‌ستیز.ایراني‌ستیزؤن اي صد ساله مئن یک عالم ایراني بکۊشتن ؤ شکنجه بۊدن خۊشؤن ٚ «ایران»-ه دأشتن ئبه.مثلا ساعدي (گوهر مراد) ایران‌ستیز بۊ، ساواکي ایراني‌ستیز. ساواکي ألؤنم ایراني‌ستیزه. خیال کؤنه اسم عوضأکۊنه عینک دۊدي بزنه أمه این-ه دئه نشناسنيم. 😎

    … ويشته بۊخؤنين

  • توضیح ورگ: گرچه زمان زیادی از تجربهٔ شکست‌خوردهٔ سرخط می‌گذرد اما با توجه به اینکه اخیرا تلاشی دوباره و در همان راستا و با همان نگاه و همان خطاها و صرفا با تغییر در ترکیب تیم و حذف کردن اسامی دردسرساز (از جهت اعتبار علمی و دانش گیلکی) و حفظ و افزودن اسامی دارای مدرک

    … ويشته بۊخؤنين

  • چن سوره کي اينترنت ٚ مئن یکته پٚيج رادکته سازماندهي معماري کاسپيٚن ٚ نؤمي کي خۊ هدف-ه بنأ گيلان ؤ مازندران ٚ معماري-ئه نجات دأن ؤ وازيوؤنئن (احیا). اي پؤرؤژه مئن تايسه چن ته وؤت ؤ فيلم بيرين بمأ کي اي پیج ٚمئن حتما بينين ولي ائره خأنم اۊن ٚ سۊيٚمي بيانيه-أ بنئم چۊن خئلي

    … ويشته بۊخؤنين

  • چلنگر ىکته نشريه بۊ مأمدلي أفراشته سردبيري ؤ مؤديريت ٚ جي کي تينين اي نشريه ارشيو-ه ائره هأگيرين. فايل دخشارده (Zip) ايسسه ؤ تلگرام ٚ سئروئر ٚ مئن هننأ. اي ارشيو ٚ مئن چلنگر ٚ شۊمارأن سال أول ؤ دؤوؤم ؤ سوم ٚ شي دره. سال أول ؤ دؤوؤم ٚ ارشيو ٚ مئن اي شۊمارأن

    … ويشته بۊخؤنين

  • گيلٚمرد! سحردمه

    در سومین جلد از دورهٔ پنج جلدی «گيلکي شئر» بد ندیدیم که کلامی هم به فارسی بنویسیم چرا که هم محمدعلی افراشته روشنفکر و شاعر و نویسنده‌ای بود که در تمام ایران با تمام زبانهایش محبوب و شناخته شده است و هم اینکه از این فرصت بهره برده و گزارشی به مخاطب ناآشنا به زبان

    … ويشته بۊخؤنين

  • واگردان؛ وانگردان

    یادداشتی از فرزین کارگر یکی از مهمترین مؤلفه های فرهنگی هر ملتی، زبان آن ملت می باشد. این مهم در کنار سایر مؤلفه ها مانند: لباس، موسیقی، فرهنگ غذایی و … برای هویت بخشی به آن ملت باید مورد توجه و اعتبار قرار گیرد. از آنجائی که زبان کاربردی ترین و مهمترین این موارد است

    … ويشته بۊخؤنين

  • شمه نؤرۊزبل شاد ؤ خؤرم ببۊن. دکتيم ۱۵۹۷ دٚیلمي سال ٚ مئن. ايمرۊ کي نؤرۊز ما يٚکؤمه، يٚکته تازه کتاب شمه-ره تقديم کؤنيم. پيشتر مأمولي مظفري شئرؤن-ه مؤنتشر بۊده بيم، ايسه ائکته مأمۊد پايٚنده لنگرۊدي شئرؤنه کي يٚکته کتاب ٚ مئن جمأبؤ. أگه ديمه‌مج ؤ عليرضا فرهمند ٚ زحمت نبۊ، اي کتاب کي دؤوؤم کتابه

    … ويشته بۊخؤنين